برای دسترسی به محتویات این نشریه از درختواره سمت راست موضوع مورد نظر خود را انتخاب کنید.

«
»
«
»
«
»
  • 1
  • 2
ROKNEWSPAGER ERROR: File not found: images/عکس_کتاب_0011.jpg
«
»
«
»
«
»
«
»
«
»
«
»
«
»
«
»
«
»
«
»

چه بخوانیم؟ - جایگاه مطالعه و کتاب

به کوشش: مهدی کریمی

حجت‌الاسلام و المسلمین استاد جواد محدثی

به دلیل ضرورت به‌روز بودن در مسائل فکری و اجتماعی، مطالعه برای انسان، راه‎گشاست. کتاب‎شناسی، گام نخست و کتاب‎خوانی، گام دیگر است. برعکس هم می‌توان گفت؛ یعنی کتاب‎خوانی، ما را به کتاب‎شناسی می‌رساند. شناخت ما از کتاب‎های مختلف در موضوع‎های گوناگون سبب می‌شود مایه‌های علمی و اطلاعاتی‎مان افزایش یابد و اگر در برابر این پرسش قرار گرفتیم که «چه بخوانیم؟»، قدرت پاسخ‎گویی داشته باشیم. در زمینه تحقیق و پژوهش هم شناخت کتا‎ب‎ها و منابع، پشتوانه مهمی برای موفقیت است. ضرورت اولویت‌بندی فرصت و عمر ما برای فراگیری همه علوم و موضوع‎ها و مطالعه همه کتاب‌ها کم است. از این رو، ناچار به گزینش و اولویت‎بندی در هر دو بخش هستیم. مثلاً برای ما، داشتن اطلاعات در زمینه‌های ادبی، مانند داستان و رمان، علوم پزشکی و طبی، روان‎شناسی و تربیت، علوم و اطلاعات سیاسی، مسائل اجتماعی روز، قرآن و تفسیر، تاریخ اسلام و سیره بزرگان، تاریخ ایران و جهان، تاریخ گذشته و معاصر، شرح حال رجال سیاسی و مشاهیر، شناخت شهرها و کشورها و آثار باستانی، آشنایی با فیلم‌ها و سریال‌ها و جریان‌های هنری، خواندن روزنامه‌ها و مطبوعات و ده‎ها موضوع دیگر، خوب است، ولی آیا به همه این مورد‌ها می‌رسیم؟ خیر. پس باید چند موضوع اصلی و کارساز و مورد علاقه و متناسب با وضع خودمان را انتخاب کنیم. برای نمونه، شناخت مباحث فکری و اعتقادی، آشنایی با قرآن و حدیث، تاریخ اسلام و سیره معصومین، مباحث تربیتی و اخلاقی و عرفانی و... اولویت دارد. در هر موضوع هم کتاب‌های فراوانی وجود دارد. کتاب‌ها هم در یک سطح نیستند، بلکه قوی و ضعیف، مستند و کم‌مایه، تأیید شده و نشده، دست اول و دوم، قدیم و جدید هستند. مثلاً درباره شناخت تاریخ انقلاب اسلامی، حادثه عاشورا، معاد یا تهذیب نفس، کتاب‌های فراوانی هست، ولی کدام‎یک را باید خواند؟ کتاب‌های درجه اول کدام است؟ این کتاب‎ها را باید شناخت و از اهلش پرسید و فرصت موجود را برای مطالعه آن‎ها صرف کرد. حضرت علی (علیه السلام) فرمود: «مَنِ اشتغل بِغیرِ المهّمِ فَاتُه الأهَمّ؛ هر کس به کار غیر مهم بپردازد، کارهای مهم‌تر از او فوت می‌شود». (غررالحکم) این حدیث دقیقاً به مسئله اولویت‌بندی و مهارت در کنترل زمان و ذهن و فرصت می‎پردازد. سبد کتاب معرفی سیر مطالعاتی در موضوع اخلاق معاشرت از استاد جواد محدثی ارائه سیر مطالعاتی از عهده یک شخص بیرون است. باید کار گروهی انجام بگیرد و نیازها و خلأها شناخته، و کتاب‎های منتشر شده در موضوع‎های گوناگون، شامل قدیم و جدید، شناسایی و فهرست شود. هم‎چنین کتاب‎های سالم و ناسالم، بازشناسی و به تناسب، سطح فکر و معلومات و سن مخاطبین، درجه‎بندی شود. از این رو، این کاری زیاد و اطلاعاتی جامع می‌طلبد، ولی اگر بنا باشد بنده سیری ارائه دهم ـ هر چند ناقص و براساس ذهنیات خودم، نه برنامه‎ای پژوهش شده علمی و گروهی ـ می‌توانم کتاب‌هایی را از ساده به سنگین و از مختصر به مفصل در موضوع اخلاق معاشرت نام ببرم که عبارتند از: مسائل اخلاق معاشرت آیین مهرورزی، محمدرضا کاشفی این‌گونه معاشرت کنیم، سید ابراهیم سید علوی اخلاق معاشرت، جواد محدثی سیمای روزانه فرد مسلمان، مهراب صادق‌نیا آداب معاشرت از دیدگاه معصومین، شیخ حر عاملی