«
»
  • 1
  • 2
«
»
  • 1
  • 2
  • 3
«
»
«
»
«
»
«
»
«
»
«
»
«
»
«
»
«
»
«
»
«
»
«
»
«
»
«
»
«
»
«
»
«
»
«
»
«
»
«
»

چیزی تا رمضان نمانده...! - مهارتهای ورود به ماه مبارک رمضان

محقق: حمید رضا وحیدی

 

یکی از مهم‏ترین نکات برای موفقیت در انجام فعالیت‏ها کسب مهارت متناسب با آن فعالیت است. هر چه آن عمل مهم‌تر و تأثیرگذارتر باشد اهمیت مقدمات آن بیشتر می‏شود.
اساس خلفت انسان‌ها در این دنیا برای رسیدن به رشد و کمال است و این مهم جز با عمل به برنامه‏ای که خداوند برای انسان ترسیم کرده است محقق نخواهد شد. این برنامه چیزی نیست جز انجام  واجبات و ترک محرمات؛ يعني انجام کارهایی که باید انجام بدهد و ترك کارهایی که نباید از کسی سر بزند.  قدم زدن در مسیر رشد و کمال انسانی نیاز به جدیت و عزم دارد؛ اما در این میان موقعیت‏های نابی قرار داده شده است تا انسان بتواند با استفاده از آنها مسیر را سریع‏تر طی کند و خود را به قلم نزدیک‏تر کند.
پیامبر گرامی اسلام(صلي الله و عليه و اله) فرموده‏اند: «برای شما از سمت پروردگار در دوران عمرتان نسیم‏های رحمتی است. بهوش باشید و خود را در معرض آنها قرار دهید».1 ماه مبارک رمضان یکی از آن نسیم‏های رحمت است؛ چرا که در حدیث شریف امام رضا(عليه السلام) به نقل از پدران گرامی‌شان فرمودند: «روزی پیامبر خدا برای مردم خطبه خواندند و ای مردم ماه رحمت و برکت به سوی شما آمده است. ماهی است که نزد خدا بهترین، ماه‌هاست و روزهایش بهترینِ روزها... نفس‌های شما در آن ثواب دارد و خواب شما عبادت است. عمل‌هایتان قبول و دعاهایتان مستجاب مي‌شود...».2 ماه رمضان ماهی است که درهای بهشت در آن باز است و درههای جهنم بسته.3
حال سوال این است چگونه از این برکات استفاده کنیم و ماه رمضان را آن‏طور که شایسته است درک کنیم؟


مهارت استفاده از فرصت طلایی ماه مبارک رمضان


1. آشنایی با فضیلت‏های ماه مبارک


 مناسب است قبل از شروع ماه رمضان اطلاعات بیشتری از این ماه داشته باشیم. موارد زیر در این راه به ما کمک فراوانی خواهند كرد.
الف: در صحیفه سجاديه دعاهای 44 و 45 دو دعایی هستند که حضرت هنگام ورود به ماه و هنگام پایان ماه می‏خوانده‏اند که اهمیت و جایگاه ماه را به خوبی برای ما روشن می‏کند.
ب: مطالعه خطبه حضرت رسول(صلي الله و عليه و آله) در مورد ماه مبارک رمضان که قبل از ماه ایراد فرموده‏اند.
ج: کتاب المراقبات.4
د: کتاب مفاتیح الجنان بخش فضیلت‌های ماه مبارک رمضان.


2. توجه به اعمال ماه‌های رجب و شعبان


ماه رجب ماه خدا و ماه شعبان ماه رسول خدا و ماه رمضان ماه امت پیامبر است.5 برخی علمای اخلاق بر این باورند که قلب برای آمادگی استفاده از ماه رمضان نیاز به یک دوره فشرده‏ای برای تمرین دارد که این دوره در دو ماه رجب و شعبان قرار دارد. اعمال مستحب در ماه رجب و شعبان دل و جان را برای دریافت بیشتر رحمت الهی در ماه رمضان آماده می‏کند. در برخی روایات برای درک فضیلت این سه ماه عملی ذکر شده است که از ماه رجب آغاز و به ماه رمضان ختم می‏شود.6


3. دوري از گناه


مهم‏ترین مورد برای استفاده از ماه رمضان همان است که امیرالمؤمنین(عليه السلام) بعد از خطبه پیامبر گرامی اسلام از ایشان پرسیدند: «یا رسول الله ما افضل الاعمال فی هذا الشهر؟؛ بهترین اعمال در این ماه چیست؟». حضرت در پاسخ فرمودند: «یا ابالحسن افضل الاعمال فی هذا الشهر الورع عن محارم الله عزوجل؛ بهترین اعمال در این ماه پرهیز از گناهان است».7 کسب فضیلت‏های ماه رمضان فقط بدون گناه ممکن است.

به این ماه‌های شریف از منظری دیگر نیز می‏توان نگریست:
برای درک ماه رمضان که شهر الله است باید با پیامبر خدا آشنا بود. ماه شعبان ماه پیامبر(صلي الله و عليه و آله) است و برای رسیدن به پیامبر(صلي الله و عليه و آله) باید از باب امیرالمؤمنین(عليه السلام) که ماه رجب است، گذر کرد.8 پس برای درک فضیلت‌های ماه رمضان توجه به ماه‏های رجب و شعبان ضروری است.
پي نوشت:
1. شیخ صدوق؛ توحید، ص330.
2. عیون اخبار الرضا(عليه السلام)؛ ج1، ص295.
3. کتاب‌های فراوانی در فضیلت ماه رمضان نوشته شده است از جمله کتاب فضائل الاشهر الثلاثه از شیخ صدوق.
4. کتاب المرقبات نوشته عالم بزرگوار حاج میرزا جواد آقا ملکی تبریزی است که در آن اعمال و کارهای ایام سال جمع‏آوری شده است. این کتاب توسط آقای ابراهیم محدث بندر ریگی ترجمه شده است.
5. ثواب الاعمال و عقاب الاعمال؛ ص53.
6. نمازی خاص با کیفیت مخصوص در شب‌های  13 و 14 و 15 سه ماه رجب و شعبان و رمضان(مفاتیح الجنان؛ اعمال ایام البیض).
7. شيخ صدوق؛ امالی؛ ص93.
8. تحف العقول؛ ص430.